Nieuwsbrief Mei 2018

God heeft ons geschapen in een tuin, en uiteindelijk zullen we ook terugkeren in een tuin. Voordat we naar Zambia kwamen, had ik weinig ervaring met tuinieren. In Liberia heb ik het een beetje geprobeerd, maar faalde behoorlijk. Hier in Zambia heb ik geleerd om in de grond te werken en ik heb ontdekt dat mijn meest diepzinnige openbaringen vaak waren als ik de modder onder m’n nagels had. Jezus onderwees ook vaak in landbouwtermen. Dus als we de oogst zien verdrogen (wat het zal doen), er is een extreem slechte opbrengst van de mais, het basisvoedsel hier. Dit komt door die lange periode van droogte die we hadden. De zonnebloemen (die maar erg weinig mensen laten groeien) en de katoen lijken echt goed. Zonnebloem en katoen staan bekend als droogte-resistente planten, en waarom? Omdat ze hun wortels diep laten groeien: ze laten hun wortels diep groeien om een droogte te overleven, maar bij droogte laten ze de wortels ook diep groeien op zoek naar water. En het betekent dat wanneer de ‘stress’ vermindert, ze sterker achterblijven, meer productief en beter gereed om een volgende aanval te weerstaan. En zo lijken ook wij te ontdekken dat iedere moeilijke periode in ons verleden ons sterker heeft gemaakt om elke dag te weerstaan, geworteld in een Vader die zorgt en een Vrede, en Vreugde, die nooit vervaagt.

Dus Carl haalde afgelopen week de zonnebloemen neer, en de groente blijft de deur in en uit stromen. Terwijl we tegelijkertijd de rest van de natuur zien verkleuren in de saaie kleuren van de herfst. Zelf voelen we ook dat onze wortels groeien. We zijn kortgeleden (opnieuw) geconfronteerd met onderwijs dat mooi klinkt, maar dat niet altijd precies is zoals Gods Woord ons leert. Dit kwam na de zeer bijzondere tijd waarin we de Geestelijke Oogst binnen zagen komen, in onze kleine kerkgemeenschap. We hadden een kamp met onze broers en zussen in Christus, en hadden een bijzondere tijd toen we zagen dat vooral kinderen een geweldige tijd van groei in Christus hadden. Onze kleinste kinderen zagen het en waren diep onder de indruk van wat dit betekent. Zoals Simon zegt: “Man, alle harten zijn aan het veranderen!”. Wat een geweldig voorrecht om te zien! Onze eigen kinderen (van de kerk) namen het op zich om voor een vriend die lichamelijk gehandicapt geboren is te bidden, op een manier die alle volwassenen liet huilen.

Direct daarna kwam er een oude discussie die erop neer kwam dat enkele christenen beweerden dat er met God geen pijn en lijden meer zal zijn. Helaas is dat niet wat we geloven dat de Bijbel ons vertelt, op die manier zullen we altijd planten met ondiepe wortels blijven. En Hij houdt te veel van ons om ons daar te houden. Ik ben niet van plan om een hele theologische discussie op gang te brengen, maar is het belangrijk dat we echt ‘spitten’ in onze Bijbels, en waarheid vinden. Niet alleen in een enkel vers, omdat je dan de Bijbel alles wat je wilt kunt laten zeggen, maar in de gehele context waarin het is geschreven.

Een ander mooi voorbeeld van oogst kwam naar ons vanuit Liberia. We zijn daar nu 8 jaar geleden vertrokken. Twee weken geleden stuurde een vriend ons een foto van één van de jongens die bij ons in het weeshuis was. Momo Peter. Hij was toen 11, nu een jongeman van 19. Nadat we vertrokken waren en men het weeshuis afbrak, heeft de VN nooit iemand van zijn familie gevonden. Dus bleven hij en twee andere jongen bij onze vriend. Hij is opgegroeid en opgeleid, zo dat onze vriend nu probeerde zijn opleiding af te ronden. Ik kan je niet vertellen welke emoties het kijken naar deze foto opriep.

Als laatste beloofde ik jullie te vertellen over een andere jonge man. Happy is de zoon van Pastor Brian, onze dichtbijzijnde Pastor van Hope Builders Ministries. Hij verhandelt de kippen voor Carl. Het is een jonge man die trots is op zijn werk, en Carl geeft hem veel vrijheid om dingen voor hemzelf op te zetten. Sinds hij met Carl is gaan samenwerken, is er zo’n geestelijke verandering in de werksfeer. Hij is werkelijk happy – lacht altijd en is nederig.

Oké, nog één verhaal. De meeste mensen zien diefstal als deel van het leven hier. Er is geen cultuur van iets oppakken en dan teruggeven aan zijn eigenaar. In de eerste plaats hebben we nog geen enkele diefstal gehad en we zijn hier al vier jaar en 9 maanden. Zaterdag werd er op de deur geklopt en daar stond een vader met zijn zoon. De jongen had twee kledingstukken van onze waslijn genomen – we hadden het zelfs niet eens gerealiseerd. Maar zijn vader bracht hem om de kleding terug te geven en om vergeving te vragen. God werkt, eerlijk, Hij doet!

Oproep van Carl

Voor mensen die al in Afrika hebben gewoond is het niet vreemd: de hoeveelheid uitdagingen die je tegenkomt. Maar soms worden die uitdagingen net te veel. We hopen dat er misschien een metaal-technische jongeman is die een handje wil helpen als vrijwilliger. En voor onze groentes zou het mooi zijn als er iemand is met groente-technische kennis en kennis van kassen, die ons verder kan helpen. We zouden het heel fijn vinden als iemand een kort tijdje bij ons langs kan komen om ons verder te helpen.

Newsletter May 2018

God created us in a garden, and in the end we will be back in the garden. Before coming to Zambia, I had done very little gardening, I tried a little in Liberia, but failed miserably. Here in Zambia I came to learn to work in the soil, and I have come to find that my most profound revelations were often when I had mud under my nails. Jesus often taught in agriculture terms too. So, as we observe the harvest drying out (as it should), there is an extremely bad yield of maize, the staple food here. It is because of that long dry spell in the middle we had, but the sunflowers (that very few people grow) and cotton look good. Sunflower and cotton are known to be drought resistant plants, and why? Because they grow deep roots: they grow the deep roots to survive a drought, but they also grow deep roots in the drought, looking for water. And it means when the stress eases up, they are left stronger, more productive and more ready to face another onslaught. And so too, we seem to have found that every harder season in our past has made us stronger to face every day rooted in a Father that cares and a Peace, and joy, that never fades.

So, Carl took down the sunflower this last week, and the vegetables keep flooding in and out of the door. And this as we watch the rest of nature fading into the very unexciting colours of autumn. We ourselves are also feeling our roots growing. We have recently been confronted (again) with teaching that sounds nice, but is not always exactly as God’s Word teaches. This came after the most beautiful time of watching the Spiritual Harvest come in, in our small Church family. We had a camp with our brothers and sisters in Christ, and had a beautiful time as we saw especially the children have an amazing time of growing in Christ. Many young people came to be baptised, even in front of their unbelieving friends, proclaiming that they are sold out to Christ. Our smaller children watched, and was under deep impression of what this means. As Simon says: “Mom, everyone’s hearts are changing!” What an amazing privilege to see! Our own children (of the church) took it upon themselves to pray for a friend who was born physically handicapped in a way that had all the adults crying.

Straight after came an old discussion which comes down to some Christians proclaiming that with God there will be no pain or suffering any more. Unfortunately that is not what we believe the Bible tells us, in this way we will always stay plants with shallow roots. And He loves us too much to leave us there. I have no wish to start a whole theological discussion, but it is important that we really dig into our Bibles, and find truth. Not just in one verse, because you can make the Bible say anything you like, but in the whole context of what is written.

Another beautiful picture of harvest, came to us from Liberia. We left there 8 years ago now. Two weeks ago a friend send a picture of one of the boys that was in the Orphanage with us. Momo Peter. He was then 11, now a grown man/boy of 19. After we left and they disassembled the Orphanage, the UN could never find any of his family. So, he and two other boys stayed with our friend. He has grown up, schooling with as our own friend was trying to finish off his schooling. I can not tell you the emotions it brings to look at this picture.

Lastly, I promised to tell you about another young boy/man. Happy is the son of Pastor Brian, our closest Hope Builders Ministries Pastor. He is handling the chickens for Carl. He is a young man that takes pride in his work, as Carl allows him a lot of freedom to set things up for himself. Since he came to work with Carl, there has been such a spiritual shift in the work atmosphere. He really is happy- always smiling and humble.

OK, one more story. Most people see theft as part of live here. There is no culture of picking something up, and then giving it back to his owner. In the first place, we have yet to have any theft, and we have been here for 4 and ¾ years. Saturday, there was a knock on the door, and there was a father with his son. The boy had taken two pieces of clothing from our line, we haven’t even realised. But his father brought him to give back the clothes and ask for forgiveness. God works, honestly, He does.

May your roots grow deep.

Nieuwsbrief April 2018

Wat blijft uiteindelijk echt voor altijd bestaan, wat is werkelijk belangrijk? De meeste dingen zullen snel voorbij gaan, alle frustraties zoals kapotte voertuigen, zieke dieren, cash flow problemen, werkdruk… Wanneer het allemaal vervaagt, blijven we over met elkaar, met relaties/ de verhouding met de mensen om ons heen. En dat is waar het deze maand over ging – veel werk dat moest blijven wachten voor relaties. Zij zijn onmisbaar voor ons, omdat dit is hoe wij mensen kunnen overtuigen dat Jezus niet alleen een activiteit is op de zondagochtenden, maar Iemand die ons beïnvloedt op vrijdagavond, of die ons taalgebruik in het verkeer op dinsdag rond lunchtijd beïnvloedt.

Carl fronst, omdat dit klinkt alsof hij niets deed, wat niet waar is. Hij heeft eindelijk onze omheining gemaakt, of in elk geval het grootste deel ervan. We hebben veel van onze gewassen verloren door de geiten van onze buren. Evenals mijn zorgvuldig geplaatste schaduwbomen. En we hebben veel ossen van iemand gevoed, ongepland… Dus hopelijk bevordert dit ook onze relaties J. In Zambia is het niet de verantwoordelijkheid van de boer om zijn dieren onder controle te houden, zij zijn vrij. Het is jóuw verantwoordelijkheid om je gewassen veilig te houden. Hope Builders Ministries sprong in om ons financieel te helpen. Bedankt!!

Ik beloofde jullie om een aantal van de buren te introduceren, die betrokken zijn het project. James Moonga is Carls rechterhand. Sinds we zijn gekomen, zijn de twee onafscheidelijk. James spreekt voortreffelijk Engels, wat niet gewoon is hier. En hij heeft een snel begrip van wat er van hem verwacht wordt. Hij is verantwoordelijk voor de groentetuinen, en is opgegroeid met een vader die hem leerde over de verschillende ziekten waar planten in de tropen last van hebben. Hij herkent ziekten erg snel en komt met oplossingen. Ook komt hij vaak om met mij te zitten, en zegt: “Madame… (standaard term voor getrouwde vrouwen), waarom zegt de Bijbel….?” Of “Carl, waarom doen mensen … Wat worden wij verondersteld te geloven?”. Hij is een van de weinige mannen die weigert een tweede vrouw te nemen, en we wachten allemaal vol verwachting op de geboorte van hun derde kind in september. Onze kinderen hebben al uren met hem zitten kletsen, waarbij ze hem in één van hun grappen proberen te laten trappen of hem de nieuwste nieuwigheidjes die ze geleerd hebben uitleggen. “Oom James, wist u dat er verkeerslichten zijn die je aan zien komen en dan van kleur veranderen? Oom James, wist u dat er in de oceaan vissen zijn zo groot als een auto?...” Hij is voor ons een zegen, en het mooiste van onze relatie: hij vertrouwt ons en probeert alles wat Carl hem leert.
Hij maakt deel uit van de Zevendedags Adventisten (net als iedereen rondom ons), en vanwege de levens van de leiders die niet laten zien wat ze onderwijzen (hypocrisie), wil hij graag geestelijke zaken met ons bespreken.

De groenten zijn zo goed afgenomen! Carl plant groenten in het verkeerde seizoen (bijvoorbeeld bloemkool in de zomer) en ze haalden de oogst. De mensen kopen ze zo snel als hij kan produceren J. Vele ochtenden laadt hij zijn truck vol en gaat eropuit voor een afleverronde. Dit is ook een kans voor ‘ministry’: voedsel wanneer mensen in nood zijn, rustige gesprekken, een open deur om in de huizen en levens van de mensen te komen. (Onze huidige truck staat op het punt om in stukjes te vallen, als gevolg van de slechte wegen en de afstanden die we moeten afleggen, dus Hope Builders Ministries is op dit moment fondsen aan het werven voor een nieuw voertuig. Als u geïnteresseerd ben om hieraan bij te dragen: www.hbmin.org.)

Deze maand hadden we weer onze jaarlijkse triathlon. Carl en de jongens deden het allemaal erg goed in hun verschillende categorieën. Dit gaf ons een compleet andere manier om mensen te ontmoeten. Er is een specifiek stel, dat lid was van onze kerk, maar weggevallen is en dat buitengewoon is in sport. Carls deelname opent langzaam deuren voor ons om weer vertrouwen met hen op te bouwen. Spannend!

Toen ik begon, wist ik niet wat ik zou schrijven, maar nu heb ik nog steeds veel te zeggen. Ik zal wat bewaren voor de komende maand. Laatste punt is dat we God willen danken voor Simons zesde verjaardag! We maakten er een combinatiefeestje van met de beste vriendjes van onze kinderen. Een verjaardag- en afscheidsfeestje. We zijn naar een speciaal speelpark geweest, waar heel veel dingen te doen waar die de kinderen niet verwacht hadden ooit te ervaren. Het was erg bijzonder.

Ik zal een aantal extra foto’s invoegen. Op één ervan ziet u onze nieuwe hond, Sasha.

Totdat we elkaar weer mogen zien of spreken, wens ik jullie toe dat jullie eeuwigdurende schat in de hemel mag groeien.

Gods zegen!

Marktplaats
Wij zijn dankbaar en vooral verwonderd over hoe goed de verkoop van spullen via Marktplaats loopt. Meerdere keren per week kunnen er pakjes op de post of naar het postkantoor gebracht worden. Wij willen in het bijzonder die mensen bedanken die Jeanet voorzien hebben van een grote voorraad spullen om op Marktplaats te verkopen. Op Koningsdag hoopt ze ook aanwezig te zijn op de grote rommelmarkt in IJsselmuiden. U bent van harte welkom om langs te komen (en te kopen :D). Ook spullen zijn nog steeds van harte welkom. Neem gerust contact op via 06-36055495.
Wilt u een kijkje nemen in onze 'rommelshop' dan kan dat. De shop is te vinden via: https://www.marktplaats.nl/verkopers/13174926.html.

Quote of the month: Good fences make good neighbours.

Newsletter April 2018

Everlasting- what really exists forever, what is really important? Most things will soon pass, all frustrations such as broken vehicles, sick animals, cash flow problems, work pressure…. When it all fades, we are left with each other, with relationships. And this is what this month has been about- lots of work that needed to wait for relationships. They are crucial to us- because this is how we can convince people that Jesus is not an activity on Sunday mornings, but a Someone that influences us on Friday night, or influence our speech in traffic Tuesday lunch time.

Carl frowns, because that makes it sound like he did nothing, which is not true. He finally got our fence up, well most of it. We have lost many crops to the neighbours’ goats, as well as my carefully planted shade trees. We fed many a person’s oxen on our maize, unplanned. So, hopefully, this will help with our relationships too. In the culture in Zambia, it is not the responsibility of the farmer to keep his animals under control, they are free, and it is your responsibility to keep your crop safe. Hope Builders Ministries jumped in with funds to help us out, thank you!!

I promised to introduce you to some of these neighbours, who are involved with the project. James Moonga is Carl’s right hand man. Since we came, the two have been inseparable. James speaks excellent English, which is not common, and he has a quick understanding of what is expected of him. He is responsible for the vegetable gardens, and has grown up learning from his own father about the different diseases that plague plants in the tropics. He spots them early and comes with solutions. He also often comes to sit with me, and then he says: “Madam (standard term for married woman), why does the Bible say …..? Carl, why do people do …….? What are we supposed to believe?” He is one of the only men that refuses to take a second wife, and we are all eagerly awaiting the birth of their third child in September. Our children sit talking with him for hours, trying to catch him with their newest joke or explaining the newest novelty they have learned about- like, “Uncle James, did you know there are traffic lights that can see you coming and then change colour? Uncle James, did you know there are fish in the ocean with heads as big as a car?....” He has been a blessing to us, and the beauty of our relationship, he trust us, and tries everything Carl teaches him. He is part of the Seventh Day Adventist Church (like everyone around us), and yet because of the leaders lives not reflecting what they teach (hypocrisy), he is willing to discuss spiritual matters with us.

The vegetables have taken off so well. Carl is growing vegetables in the wrong season (for instance cauliflower in the summer) and yet they bear a harvest, and the people buy as fast as he can produce. Many mornings, he loads the truck full and goes off for a round of deliveries. This too has become a ministry opportunity- food when people are in trouble, quiet conversations, an open door into people’s houses and lives. (Our current truck is about to fall into small pieces due to the bad roads and the distances we do, so Hope Builders Ministries is currently fundraising for a new vehicle if you would be interested in contributing- www.hbmin.org)

It was also our annual triathlon this month. Carl and the boys all did very well in their different categories. This gives us a completely different set of shoulders to rub with. There is a specific couple, who use to be part of our church, but fell away, who are extremely into sports. And Carl’s participation, is slowly opening doors for us to build trust with them. Exciting!

I didn’t know what to write when I started, and now I still have so much to say. I will keep some for next month. Last thing, is just that we thank God for Simon’s 6^th birthday. We made it a combination birthday with farewell for our children’s best friends. So, we went to a special play park, there were things many of the children never get to experience, it was very special.

I will include a few extra pictures. One of them shows our new dog, Sasha. Till, we meet again, may your everlasting treasure in Heaven increase.

Blessings,

Nieuwsbrief Maart 2018

Stop alsjeblieft met bidden J. Jullie gebeden zijn beantwoord. We hebben de laatste weken ongelooflijke hoeveelheden regen gezien. Enkele weken geleden hadden we een uitzonderlijk nat weekend. De maandagochtend erna ontdekten we dat de huizen van onze directe buren compleet of gedeeltelijk waren ingestort. Gelukkig is nog niet het koudste seizoen, want ze slapen nu tijdelijk in huizen met gordijnen als muren. En de regen blijft maar komen. Veel van de oogst was al verloren voordat de regen startte, maar deze regen is goed om de dammen te vullen voor komend seizoen, de wintergewassen.

Hieronder twee foto’s van de regen van afgelopen tijd. De eerste foto is gemaakt tijdens onze bijencursus (meer hierover verderop in de nieuwsbrief). Het regende toen erg hard en Carl maakte met zijn mobiel deze foto. De andere foto is van de weg voor ons huis. Zoals je kunt zien, lijkt het nu meer een zwembad J.

Misschien kan ik jullie iets vertellen over enkele van onze buren. In de afgelopen maanden is Carl druk geweest met de organisatie van het project. Het was voor hem een flink gevecht om de mensen met wie hij samenwerkt gemotiveerd te houden. En om niet alleen het noodzakelijke te doen, maar ook werkelijk ownership (eigenaarschap) te nemen over wat hier gebeurt. Dus hij heeft nu mensen aangewezen voor verschillende delen van het project, zodat zij volledige verantwoordelijkheid kunnen nemen en trots kunnen zijn op wat zij doen. Nu al heeft het verschil gemaakt in de werksfeer, en ook sluit het beter aan bij de immigratie-wet hier. De regering van Zambia probeert alle werkgelegenheid voor Zambianen te houden. Dus mensen die van buiten Zambia komen moeten aantonen dat zij altijd iemand trainen om hun werk over te nemen, en ze krijgen alleen een baan als er geen enkele Zambiaan is die geschikter is voor het werk.

Dus, vanaf nu runt Carl the over-all coordinatie van al het werk, James is verantwoordelijk voor alles wat met de groenten te maken heeft en Happy voor alles met de kippen te maken heeft. Dit zorgt er tevens voor dat zowel James als Happy waardevolle ervaringen opdoen op hun eigen gebied. Ook hebben we de organisatie gevraagd om een pastor-vrijwilliger. Pastor Justin, die vrij dichtbij ons woont, is begonnen om elke week één keer langs te komen. Hij is verantwoordelijk voor alles wat met Outreach te maken heeft. Hij spreekt Tonga en is van nature cultureelgevoelig ;).

De komende maanden zal ik jullie voorstellen aan elk van hen. Op de foto hierboven zie je James

Deze herverdeling van het werk geeft Carl iets meer vrijheid om te werken aan de uitbreiding van het project. En zo was hij 21 en 22 februari in de gelegenheid om met mij mee te gaan naar een opfriscursus over bijenhouderij. Carls ambitie was om te promoveren van Junior-Junior-bij-assistent naar Junior Bijenhouden. Ik denk dat hijzelf verrast was over hoe hij ervan genoten heeft. De bij is een prachtig voorbeeld van Gods Schepping, niets is aan het toeval overgelaten. Op de laatste dag noemde iemand dat wetenschappers zeggen dat als de bijen zouden uitsterven, de mens waarschijnlijk nog maar vier jaar kan leven. De bijen zijn cruciaal voor een gezond natuurbeheer – één van de eerste verantwoordelijkheden die God aan ons mensen gaf. De afgelopen twee jaren hebben we een start gemaakt met bijenhouderij, maar dit bestond meestal uit het verwijderen van plekken waar ze niet welkom waren J. Maar nu hebben we grote plannen.  

Van het thuisfront:

Simon heeft zijn eerste zes weken (thuis)school afgerond en hij heeft me verrast met zijn vaardigheid om stil te zitten, zolang ik interessanter ben dan welk geluid er ook van buiten komt J. Hij praat non-stop en vindt alles interessant. Moeilijk om er aan te denken dat hij groot zal worden.

Rashelle heeft haar 9^e verjaardag gevierd, wat heel plezierig was. Ze nodigde twee meisjes uit voor een Safari-kampeer-verjaardag. Deze twee meisjes kan ze haar beste vriendinnen noemen. Maar… ook dit is deel van de werkelijkheid: over vijf weken zullen deze meisjes verhuizen. Het is niet altijd gemakkelijk om telkens weer afscheid te moeten nemen. Vooral voor de kinderen.

Een ander erg verdrietig goodbye, was dat onze hond na vier jaar plotseling dood ging. Het was op een dag dat het te nat was om van huis weg te gaan, dus we hadden niet de mogelijkheid om met haar naar de dierenarts te gaan.

Leven en dood, regen en droogte. We zijn niet altijd in beheer, hoe vaak we ook denken dat we dat wel zijn. Het is geweldig om een God te dienen die ons nooit verlaat of in de steek laat (Deut. 31:6).

We hebben jullie onlangs al aan Jeanet voorgesteld. Zij is naast het verzorgen van de nieuwsbrieven ook actief op Marktplaats. De opbrengst van de verkochte producten gaat volledig naar ons project in Zambia. We kunnen bijna niet geloven hoe goed dit loopt. Ze heeft ons verzekerd dat ze het met erg veel plezier doet en het absoluut geen moeite voor haar is (stiekem voelen wij ons een beetje schuldig J).

Tot volgende keer